Arbo, Veilig en gezond werken

Het verschil tussen een deskundige medewerker en een preventiemedewerker

In veel organisaties vallen de termen deskundige medewerker en preventiemedewerker regelmatig, zeker als het gaat om veilig en gezond werken. Toch is het niet voor iedereen duidelijk wat het verschil is tussen deze rollen en hoe zij elkaar kunnen versterken.

Veilig en gezond werken als vertrekpunt

De Arbowet verplicht werkgevers om te zorgen voor een veilige en gezonde werkplek. Dat betekent: risico’s in kaart brengen, passende maatregelen nemen en medewerkers hierbij betrekken. In de praktijk vraagt dit om verschillende rollen: mensen die beleid ontwikkelen, mensen die specialistische kennis inbrengen en mensen die op de werkvloer signaleren wat er beter kan. De deskundige medewerker en de preventiemedewerker vervullen hierin ieder een eigen, maar nauw samenhangende taak.

📌 Belangrijk: Veilig en gezond werken is geen eenmalig project, maar een continu proces van signaleren, verbeteren en borgen.

Wat is een deskundige medewerker?

De term deskundige medewerker wordt vaak gebruikt voor iemand met verdiepende, specialistische kennis op het gebied van arbeidsomstandigheden. Denk bijvoorbeeld aan medewerkers van de Technische of Facilitaire Dienst, HR of P&O en medewerkers met jarenlange ervaring in het bedrijf. Deze deskundigen kennen de risico's van:

• Fysieke belasting;

• Veiligheid van machines en arbeidsmiddelen;

• Werkdruk en de inhoud van functies en taken;

• Blootstelling aan gevaarlijke stoffen.

Een deskundige medewerker staat dicht bij de dagelijkse praktijk. Hij of zij kent de werkprocessen, de cultuur en de collega’s, en vormt zo een belangrijke schakel tussen beleid en werkvloer.

Wat is een preventiemedewerker?

De preventiemedewerker is wettelijk verplicht in vrijwel ieder bedrijf. Dit is een medewerker die vanuit de organisatie zelf meewerkt aan veilig en gezond werken. Belangrijke taken zijn onder meer:

• ondersteunen bij het opstellen en uitvoeren van de RI&E en het plan van aanpak;

• signaleren van onveilige situaties en verbeterpunten op de werkvloer;

• meedenken over maatregelen en het betrekken van collega’s bij arbo-thema’s;

• samenwerken met de arbodienst, OR/PVT en leidinggevenden over preventie.

Een preventiemedewerker kijkt meestal op strategisch en tactisch niveau mee: welke risico’s zijn er, welke wet- en regelgeving geldt en welke maatregelen zijn technisch en organisatorisch haalbaar?

Het belangrijkste verschil tussen deskundige medewerker en preventiemedewerker

Hoewel beide rollen bijdragen aan veilig en gezond werken, ligt het kernverschil in aard van de expertise en positie in de organisatie:

Door kennis te bundelen worden risico’s sneller gezien én duurzaam aangepakt.

Samen zorgen zij voor veilig en gezond werken

Voor een echt integraal arbobeleid is het samenspel tussen deskundige medewerker en preventiemedewerker cruciaal. De deskundige medewerker brengt verdiepte kennis in over bijvoorbeeld grenswaarden, normeringen en complexe risico’s. De preventiemedewerker vertaalt dit naar de praktijk: hoe ziet een maatregel eruit op de werkvloer, wat hebben collega’s nodig en welke drempels zijn er?

Zo ontstaat een continue cyclus van meten, leren en verbeteren. Medewerkers ervaren dat veiligheid en gezondheid serieus genomen worden, waardoor meldingsbereidheid toeneemt en ongevallen, verzuim en uitval kunnen worden teruggedrongen.

💡 Praktische tip: Leg in uw organisatie helder vast wie welke rol heeft, hoe men samenwerkt en hoe medewerkers de preventiemedewerker en eventuele deskundigen kunnen bereiken.

Arbeidsrechtelijk: aanstellingsbrief

De preventiemedewerker moet formeel worden aangesteld. Ook omdat er bepaalde arbeidsrechtelijke bescherming is verbonden met deze rol. De benoeming gaat via een aanstellingsbrief waarin tijd, middelen en kennis worden vastgelegd die de preventiemedewerker krijgt voor de uitoefening van zijn taken. Daardoor is ook niet iedereen geschikt om te worden aangesteld. Daarentegen kan een organisatie nooit te weinig deskundige medewerkers in dienst hebben.